• Blake, W.T. – William Thomas Blake

    Londen, Engeland | circa 1873–1898

    William Thomas Blake was een Engelse pijpenmaker die in de tweede helft van de 19e eeuw actief was in Londen. Hij vervaardigde een breed assortiment kleipijpen, variërend van eenvoudige gebruikspijpen tot rijk versierde pijpen en bijzondere modellen voor de internationale markt.

    Blake behoorde tot de Londense pijpenmakers die inspeelden op de grote vraag naar Engelse kleipijpen. Zijn onderneming beschikte over een uitgebreid assortiment en produceerde zowel traditionele pijpen als modellen met bijzondere vormen, decoraties en afwerkingen.

    De werkplaats en productie

    In historische publicaties wordt W.T. Blake vermeld als pijpenmaker op 175 City Road in Londen. De daadwerkelijke productie vond plaats bij Wilson's Yard in Islington. Later wordt ook Pownall Road genoemd in verband met zijn bedrijf.

    Een beschrijving van zijn fabriek uit de 19e eeuw geeft een bijzonder inkijkje in de omvang van de onderneming. In 1874 beschikte de fabriek volgens deze publicatie over een oven met een capaciteit van 70 saggers, met ongeveer 150 verschillende pijpmodellen. De wekelijkse productie bedroeg naar schatting 50.000 pijpen.

    In een latere beschrijving uit 1881 werden 170 saggers, 200 modellen en een wekelijkse productie van ongeveer 60.000 pijpen vermeld. Deze cijfers illustreren de omvang van de onderneming en de grote vraag naar kleipijpen in deze periode.

    Assortiment en bijzondere pijpen Het assortiment van Blake omvatte verschillende typen kleipijpen, waaronder korte gebruikspijpen, zogenaamde cutty pipes, lange pijpen en rijk versierde modellen.

  • Bijzondere aandacht verdienen de pijpen met een decoratieve afwerking. Blake vervaardigde onder meer pijpen die met een speciale laag, bekend als meerschaum wash, werden behandeld. Hierdoor kregen ze het uiterlijk van meerschuim.

     

    Ook konden pijpen worden voorzien van persoonlijke kenmerken, zoals wapenschilden, monogrammen en andere emblemen. Daarmee bood de onderneming mogelijkheden voor speciale opdrachten en pijpen die als geschenk of souvenir konden dienen.

    Internationale handel

    De productie van W.T. Blake was niet uitsluitend bestemd voor de Engelse markt. Historische beschrijvingen noemen afzetgebieden in onder meer Australië, Nieuw-Zeeland, Canada, West-Indië, Afrika en Zuid-Amerika.

    Voor verschillende markten werden pijpen met specifieke afwerkingen geleverd. Sommige exemplaren kregen bijvoorbeeld een waslaag die de kleur en het uiterlijk van de pijp veranderde. De grote verscheidenheid aan modellen en afwerkingen laat zien hoe de Engelse kleipijpenindustrie zich aanpaste aan uiteenlopende voorkeuren van rokers en handelaren.

Herkenning en merktekens

Kleipijpen van W.T. Blake zijn onder andere herkenbaar aan een stempel met de naam W.T. BLAKE op de steel. Op bekende exemplaren komt ook de plaatsaanduiding LONDON voor.

Een bijzonder voorbeeld is een grote, versierde kleipijp met een afbeelding van het Crystal Palace, het beroemde tentoonstellingsgebouw dat in verband staat met de Great Exhibition van 1851 in Londen. De steel draagt de merktekens W.T. Blake en London. Dit type pijp is een interessant voorbeeld van de combinatie van pijpenproductie, decoratieve vormgeving en historische herinneringscultuur.

Bij de datering van dergelijke pijpen is voorzichtigheid geboden: een afgebeelde historische gebeurtenis of een catalogusvermelding hoeft niet automatisch de exacte productiedatum van een afzonderlijk exemplaar aan te geven.

Betekenis voor de kleipijpenverzamelaar

W.T. Blake is een interessante naam binnen de Engelse kleipijpenindustrie van de 19e eeuw. De combinatie van grootschalige productie, een omvangrijk modellenbestand, bijzondere afwerkingen en internationale handel maakt zijn onderneming van belang voor het onderzoek naar Engelse kleipijpen.

Voor verzamelaars zijn vooral de gemerkte exemplaren en de rijk versierde pijpen interessant. Afbeeldingen, opschriften, merktekens en de vorm van de ketel kunnen helpen bij het herkennen en vergelijken van de verschillende modellen.

Bekijk D-5717 met reliëfversiering van het Crystal Palace

Bronnen en verdere literatuur

  • London Museum, Tobacco pipe, clay pipe, collectieobject 24546: een kleipijp met een voorstelling van het Crystal Palace en de stempels W.T. Blake en London.

  • Society for Clay Pipe Research, historische publicaties over de fabriek van W.T. Blake en de Engelse kleipijpenproductie.

  • Historische fabrieksbeschrijvingen uit 1874 en 1881, waarin de productie, modellen en werkwijze van Blake worden beschreven.